Historia Bramy

Historia Bramy Wrocławskiej

Brama Wrocławska jest jedyną zachowaną do dziś z czterech średniowiecznych bram w paśmie obwarowań miejskich. Wieża Bramy Wrocławskiej znakomicie akcentuje wjazd do Starego Miasta i wraz z przylegającym murem obronnym stwarza niepowtarzalny klimat średniowiecznego miasta.

Brama Wrocławska - z kolekcji prywatnej Krzysztofa DziedzicaAkt lokacji Oleśnicy pochodzi z 1255 r. W tym dokumencie zawarto wymóg obwałowania miasta, które na początku miały konstrukcję drewnianą. Kiedy rządy w mieście przejęła dynastia Piastów (Konrad I Piast), zaczęto budowę ceglanych murów o wysokości 7-8 m zwieńczonych blankami i posiadających pomosty bojowe. W nich ostatecznie powstały cztery wieże bramne (Wrocławska, Trzebnicka, Sycowska i Namysłowska). Współczesna Brama Wrocławska (dawniej Trzebnicka) wzniesiona została z cegły gotyckiej ok. 1325 r.

Do początków XVI w. Brama miała najprawdopodobniej 2 kondygnacje – parter i piętro, i znajdowała się w niej izba strażnicza z mechanizmem do wciągania brony. Za czasów czeskiego księcia Karola I Podiebrada dobudowano do wieży kolejne kondygnacje. Na szczycie ostatniej kondygnacji utworzono pomost bojowy z blankami.

Odnawiano ją też później w połowie XVII w. za czasów niemieckiej dynastii Wirtembergów, panującej w Oleśnicy w tamtym czasie.

Brama Wrocławska pocztówka - z kolekcji prywatnej Krzysztofa DziedzicaPotem w miarę rozbudowywania się miasta bramy miejskie i mury traciły na swoim obronnym znaczeniu. Dobudowywano do nich budynki mieszkalne z każdej strony i taka sytuacja miała miejsce aż do połowy XIX wieku, kiedy to postanowiono rozebrać trzy z czterech bram miejskich, żeby zrobić miejsce na budynki mieszkalne i ułatwić transport do miasta.

Bramę Wrocławską przed rozbiórką uchronił przyszły cesarz Fryderyk III podczas wizyty w Oleśnicy w 1866 r.

W trakcie II wojny zniszczono budynki mieszkalne przy Bramie Wrocławskiej, a sama Brama przetrwała w stanie nienaruszonym. Pod koniec lat 50. przeprowadzono generalny remont budynku.

Brama Wrocławska dzisiaj

Współcześnie Brama Wrocławska to trójkondygnacyjna wieża bramna, zwieńczona blankami i dobudowanym na górnym pomoście bojowym w latach 50. dachem śląskim. Prześwit przejazdu sklepiony jest ostrołukowo, nad nim od strony zewnętrznej znajduje się płytka nisza, mająca mieścić podnoszoną zaporę drewnianą. Z obu stron prześwitu Bramy wykute są w murze obronnym furty piesze.

zdjęcie Bramy Wrocławskiej współczesne

Literatura:

  1. Mrozowicz W., Wiszewski M., Oleśnica od czasów najdawniejszych po współczesność, Atut Wrocław 2006.
  2. Przyłęcki M., Najcenniejsze zabytki Oleśnicy. Zapiski oleśnickie nr 2, 1995.
  3. Starzewska M., Oleśnica. Ossolineum, Wrocław 1963.
  4. Strona internetowa lokalnego pasjonata historii Marka Nienałtowskiego www.olesnica.org
do góry